منطقه ۱
- داوطلبانی که سه سال آخر دبیرستان را در شهرهای برخوردار (مراکز استانهای بزرگ و مناطق مرفه) خواندهاند
- بیشترین رقابت میان مناطق سهگانه در این منطقه است.
- منطقه بر اساس محل تحصیل سه سال آخر تعیین میشود، نه محل زندگی فعلی یا محل تولد.
کارنامه کنکور و سهمیهها؛ از رتبهٔ سهمیه تا مناطق و ایثارگران
بیشتر داوطلبان کارنامه را فقط تا «رتبهٔ کشوری» میخوانند، در حالی که ملاک واقعی قبولی، رتبه در سهمیه و رتبهٔ زیرگروه است. در این صفحه یاد میگیری کارنامه چطور خوانده میشود، سهمیههای کنکور (مناطق ۱، ۲ و ۳، ایثارگران ۵ و ۲۵ درصد و رزمندگان) چه تفاوتی دارند و سهمیه دقیقاً چه اثری بر رتبه و شانس قبولی میگذارد.
آخرین بازبینی محتوا: مرداد ۱۴۰۵ — مبنای رسمی همیشه دفترچهٔ راهنمای آزمون سراسری همان سال است.
کارنامه کنکور چطور خوانده میشود؟
درصد هر درس
نسبت پاسخهای درست منهای یکسوم غلطها به کل سؤالهای آن درس؛ میتواند منفی هم بشود.
نمرهٔ کل (تراز)
نمرهٔ استانداردشدهای که درصدها را با ضریب دروس و سطح رقابت هر گروه ترکیب میکند. مقایسهٔ داوطلبان با تراز انجام میشود، نه با درصد خام.
نمرهٔ کل زیرگروهها
هر رشتهمحل زیرگروه خودش را دارد؛ ضریب دروس در هر زیرگروه فرق میکند و رتبهٔ تو در زیرگروهها متفاوت میشود.
سوابق تحصیلی (معدل کتبی نهایی)
نمرات امتحانات نهایی با وزن مشخص در نمرهٔ کل تأثیر دارد و بخشی از کارنامه است.
رتبهٔ کشوری
جایگاه تو میان همهٔ داوطلبان گروه آزمایشی، بدون در نظر گرفتن سهمیه.
رتبه در سهمیه
جایگاه تو فقط میان داوطلبان همسهمیهات. ملاک اصلی پذیرش همین رتبه است، نه رتبهٔ کشوری.
اگر هنوز کارنامهٔ رسمی نیامده، با درصدگیر کنکور و محاسبه تراز یک کارنامهٔ تخمینی برای خودت بساز.
مناطق ۱، ۲ و ۳ کنکور
منطقهٔ هر داوطلب بر اساس محل تحصیل سه سال آخر متوسطه تعیین میشود؛ نه محل تولد و نه شهر محل زندگی فعلی.
منطقه ۲
- داوطلبان شهرهای متوسط و بیشتر مراکز شهرستانها
- پرجمعیتترین منطقه است؛ بیشتر داوطلبان کشور در همین منطقه رقابت میکنند.
منطقه ۳
- داوطلبان شهرها و بخشهای کمتر برخوردار
- رقابت درونسهمیهای کمتر است؛ به همین دلیل رتبهٔ سهمیهٔ داوطلب معمولاً بهتر از رتبهٔ کشوریاش میشود.
سهمیه ایثارگران و رزمندگان
سهمیه ایثارگران ۲۵ درصد
۲۵٪ ظرفیت هر رشتهمحلچه کسانی مشمولاند؟
- — فرزندان و همسران شهدا و مفقودالاثرها
- — جانبازان با درصد جانبازی بالا و فرزندان و همسران آنها
- — آزادگان با مدت اسارت بالا و فرزندان و همسران آنها
نکتههای مهم
- — ظرفیت اختصاصی است؛ یعنی مشمولان در بین خودشان رقابت میکنند.
- — تأیید نهایی مشمولیت با بنیاد شهید و امور ایثارگران (سامانهٔ ایثار) است، نه سازمان سنجش.
سهمیه ایثارگران ۵ درصد
۵٪ ظرفیت هر رشتهمحلچه کسانی مشمولاند؟
- — جانبازان با درصد جانبازی پایینتر و فرزندان و همسران آنها
- — آزادگان با مدت اسارت کمتر و فرزندان و همسران آنها
نکتههای مهم
- — این سهمیه معمولاً شرط حدنصاب نمره دارد: کسب درصدی از نمرهٔ آخرین پذیرفتهشدهٔ سهمیهٔ منطقهٔ همان رشتهمحل.
- — حدنصاب و جزئیات هر سال در دفترچهٔ رسمی اعلام میشود؛ پیش از فرم، همان سال را چک کن.
سهمیه رزمندگان
۵٪ ظرفیت هر رشتهمحلچه کسانی مشمولاند؟
- — رزمندگان با حداقل مدت حضور داوطلبانه در جبهه
- — در برخی سالها فرزندان و همسران آنها طبق شرایط دفترچه
نکتههای مهم
- — مدت حضور باید توسط نهاد مربوط (سپاه، ارتش، جهاد یا وزارت دفاع) تأیید شود.
- — این سهمیه هم معمولاً حدنصاب نمره نسبت به سهمیهٔ منطقه دارد.
درصد ظرفیتها و شرطهای حدنصاب هر سال ممکن است تغییر کند؛ پیش از ثبتنام و پیش از بستن فرم انتخاب رشته، همان موارد را در دفترچهٔ رسمی سازمان سنجش دوباره چک کن.
تأثیر سهمیه بر رتبه و قبولی
رتبهٔ سهمیه ملاک قبولی است
گزینش نهایی در هر رشتهمحل بر اساس رتبهٔ داوطلب در سهمیهٔ خودش انجام میشود؛ رتبهٔ کشوری فقط یک نمای کلی از جایگاه توست.
هرچه جمعیت سهمیه کمتر، فاصله بیشتر
در سهمیههایی با تعداد داوطلب کمتر، رتبهٔ سهمیه بهمراتب بهتر از رتبهٔ کشوری در میآید؛ در منطقه ۲ که پرجمعیتترین است این فاصله کم است.
سهمیه ظرفیت جدا دارد، نه نمرهٔ اضافه
سهمیهٔ ایثارگران به تراز تو نمره اضافه نمیکند؛ بخشی از ظرفیت رشتهمحل را برای مشمولان کنار میگذارد و رقابت درون همان گروه انجام میشود.
حدنصاب نمره را جدی بگیر
در سهمیههای ۵ درصدی، اگر نمرهٔ کل به حدنصاب اعلامشده نرسد، پذیرش در آن ظرفیت انجام نمیشود و داوطلب با سهمیهٔ منطقه سنجیده میشود.
قدم بعدی: رتبهٔ سهمیهات را در ابزار تخمین رشتهٔ قبولی بگذار و بازهٔ رشتههای محتمل را ببین؛ مراحل کامل پر کردن فرم هم در راهنمای انتخاب رشته کنکور آمده است.
سؤالات متداول کارنامه و سهمیه
کارنامه کنکور را چطور بخوانم؟
اول درصد هر درس، بعد نمرهٔ کل (تراز) و سپس نمرهٔ کل زیرگروهها را ببین. در انتها دو عدد مهم است: رتبهٔ کشوری و رتبه در سهمیه. ملاک قبولی در رشتهمحلها رتبهٔ سهمیه است و رتبهٔ زیرگروهِ مربوط به آن رشته.
منطقه ۱، ۲ و ۳ چطور تعیین میشود؟
بر اساس محل تحصیل سه سال آخر دورهٔ متوسطه، نه محل تولد یا محل زندگی فعلی. شهرهای برخوردار منطقه ۱، شهرهای متوسط منطقه ۲ و مناطق کمتر برخوردار منطقه ۳ هستند و فهرست آنها در دفترچهٔ رسمی میآید.
فرق سهمیه ایثارگران ۵ درصد و ۲۵ درصد چیست؟
سهمیهٔ ۲۵ درصد ظرفیت اختصاصی بزرگتری دارد و مخصوص فرزندان و همسران شهدا، جانبازان با درصد بالا و آزادگان با مدت اسارت بالاست. سهمیهٔ ۵ درصد ظرفیت کمتری دارد، معمولاً شرط حدنصاب نمره نسبت به آخرین پذیرفتهشدهٔ سهمیهٔ منطقه دارد و شامل جانبازان با درصد پایینتر، آزادگان با اسارت کمتر و خانوادهٔ آنهاست.
سهمیه چقدر رتبه را بهتر میکند؟
سهمیه به تراز نمره اضافه نمیکند؛ فقط باعث میشود در گروه کوچکتری رقابت کنی و ظرفیت جدا داشته باشی. بنابراین رتبهٔ سهمیه بهتر از رتبهٔ کشوری میشود و اندازهٔ این بهبود به تعداد داوطلبان همان سهمیه بستگی دارد.
مشمول بودن در سهمیهٔ ایثارگران را چطور تأیید کنم؟
تأیید مشمولیت با بنیاد شهید و امور ایثارگران و از طریق سامانهٔ ایثار انجام میشود. سازمان سنجش فقط اطلاعات تأییدشده را اعمال میکند؛ پس پیش از پایان مهلت ثبتنام، وضعیت خود را در آن سامانه بررسی کن.
با تغییر سهمیه، رتبهٔ من در انتخاب رشته چه میشود؟
همهٔ محاسبههای انتخاب رشته باید با رتبهٔ سهمیه انجام شود. اگر میخواهی ببینی این رتبه به کدام دستهٔ رشتهها میرسد، همان عدد را در ابزار تخمین رشته وارد کن.